Oświetlenie w kuchni gastronomicznej do bardzo użytkowego elementu projektu. Ma wpływ na bezpieczeństwo, jakość jedzenia, komfort pracy, koszty zużycia energii i zgodność z normami. Poniżej omówienie kwestii, które dotyczą wartości, rozmieszczeń, rodzajów lamp, energooszczędnych technologii, wpływu i wpływu na podejście do kuchni.
Normy i wymagania prawne
Norma często wymieniana przy oświetlaniu miejsc pracy jest PN-EN 12464-1 („Światło i oświetlenie, oświetlenie miejsc pracy we wnętrzach”). W kontekście norm gastronomii dotyczących stosowania m.in.:
-
dla stref roboczych, blatów przygotowawczych w kuchni gastronomicznej, która zawiera światła 500 lx, aby uzyskać szczegółowe informacje przy czynnościach przygotowawczych.
-
ogólne oświetlenie zaplecza kuchennego (ale nie dostępne do stosowania) może być dostępne w 200-300 lx.
-
strefa wspólna i zmywacz do naczyń, ale alternatywne rozwiązanie np. 300-500 lx, uzależnienie od warunków.
Oświetlenie w kuchni gastronomicznej musi być również zgodne z normą bezpieczeństwa: oprawy muszą być odporne na wilgoć, tłuszcz, parę wodną; często wymagane jest istnienie IP np. IP54 dla bardziej narażonych na wstrząsy lub skutki uboczne.
Natężenie światła (lux), strefa i wartości mierzalne
Projektując podstawowe, należy przypisać określone wartości światła dla różnych sekcji i funkcji. Oto zestawienie stref typowych dla kuchni gastronomicznej z rekomendowanymi wartościami:
| Strefa kuchni gastronomicznej | Zadania, co się tam dzieje | Zalecane natężenie dźwięku (lux) |
| Blaty robocze, przygotowanie, cięcie, obróbka precyzyjna | Krojenie, ważenie, dekorowanie, kontrola jakości wyposażenia i spożycia | 500-750 lx (czasem do 1000 lx jeśli wysoka precyzja) |
| Stacje gotowania, piec, grill | Monitorowanie spożycia, kontrola procesu gotowania, smażenia | 500-700 luksów |
| Mycie, zmywanie, czyszczenie urządzeń | Sprawdzanie czystości, eliminowanie bakterii, higiena | 300-500 luksów |
| Ogólne oświetlenie przestrzeni kuchni, komunikacja | Przemieszczanie się, przemieszczanie się, lokalizacja sprzętu | 200-300 luksów |
| Obsługa strefy wyżywienia, serwowania żywności, baru | Widoczność, wygląd potraw, estetyka, wygoda obsługi | 200-400 luksów |
Te wartości należy osiągnąć jako oświetlenie awaryjne po zastosowaniu użytkowej lampy i podstawowej oprawy (tzw. utrzymywane oświetlenie). Zapewnione jest zapewnienie zasilania elektrycznego, tak aby różnica między największymi i najmniejszymi oświetlonymi obszarami nie była zbyt duża (np. współczynnik częstotliwości ≥ 0,4–0,6) w głównych strefach.
Barwa światła, odwzorowanie kolorów (CRI) i temperatura barwowa
Oświetlenie w kuchni gastronomicznej to nie tylko kwestia ilości światła, ale i jakości. Dla stref roboczych rekomenduje się światło neutralne-chłodne, w zakresie około 4000-5000 K, co pomaga w stosowaniu materiałów spożywczych, warzyw itp. W części ogólnej kuchni lub strefach wydawania danych można sprawdzić temperaturę nieco cieplejszą (np. 3500-4000 K), ale ważne, aby nie było zbyt ciepło, bo łatwo zaburzyć percepcję zużycia spożycia. Współczynnik barw CRI (Color Rendering Index) określa jako źródło światła odwzorowuje kolory, w świetle wyników końcowych. Wyższy wynik CRI zapewnia bardziej naturalne i stosowane w wyglądzie rodzaje i ułatwiające działanie przez kucharzy i klientów. Idealnie odwzorowanie osiąga się w krytycznych strefach roboczych przy wskaźniku na poziomie minimum 80, a najbardziej występuje - przy wartościach powyżej 90.
Rozmieszczenie opraw i typów oświetlenia
Przy zastosowaniu kuchni gastronomicznej rozmieszczenie oprawy ma ogromne znaczenie. Oprawy sufitowe (ogólne) być możliwe, przez pokrycie całego obszaru kuchni. Unikamy w ten sposób ciemnych kątów, które utrudniają pracę i mogą prowadzić do wypadków. Dodatkowe oświetlenie zadaniowe nad blatami roboczymi np. lampy pod szafkami, reflektory kierunkowe, przez światło padało bezpośrednio na światło pracy, bez cieni.
Nad stanowiskiem grzewczym lub nad płytami kuchennymi, które muszą mieć oprawę regulowaną na podstawie temperatury i opary, z możliwością regulacji do czyszczenia. Wzdłuż trasy pracy np. linie produkcyjne, przekazywanie, punkt wspólny, rozmieszczenie świateł powinno być wydane, bez wpływu, który spowodował przerwanie.
Wysokość montażu opraw sufitowych i lamp polega na regulacji: w montażu, tym mniejszym obszarze oświetlonym na zadanej mocy; przy podłączonych sufitach wymaganych są mocniejsze oprawy lub większa liczba opraw.
Odporność opraw świetlnych i wymagania higieniczne
Kuchnia gastronomiczna do trudnych warunków - wysoka temperatura, tłuszcz, para, wilgoć, mycie chemikaliami. W strefie ogólnej kuchni sugeruje się instalację instalacji o dużej ochronie IP - IP54. W strefie bezpośredniej ekspozycji na wodę i wilgoć zaleca się montaż oprawy zewnętrznej (np. IP65). W kuchni sugerowane jest także wykorzystanie materiałów łatwych do czyszczenia, bez szczelin, które minimalizują zbieranie się konsumentów i konsumentów. Opuszczanie być tak, przez rozprzestrzenianie się do demontażu w celu ich wyczyszczenia.
Dodatkowo światła i osprzęt powinny być zabezpieczone przed przypadkowym pęknięciem szkła lub elementów oprawy. W strefach produkcji żywności regulacje często wymagają, by żarówki były obudowane lub chronione siatkowo, by żadne odłamki nie spadły do jedzenia.
Efektywność energetyczna i koszty eksploatacji
Oświetlenie w kuchni gastronomicznej działa zwykle bardzo długo, często przez kilkanaście godzin dziennie. Stąd warto zwrócić uwagę na kwestie poboru energii.
LEDy to obecnie technologia standardowa. Zużywają o wiele mniej energii niż tradycyjne źródła (świetlówki, żarówki halogenowe). Mają dłuższą żywotność (często 30 000-50 000 godzin) co oznacza mniej wymian i mniejsze koszty serwisu.
Sterowanie oświetleniem, czyli możliwość ściemniania, grupowania opraw, czujniki ruchu lub obecności, timery. To wszystko pozwala zmniejszyć zużycie prądu, gdy niektóre strefy kuchni są mniej używane. O ile to możliwe warto uwzględnić światło dzienne. Jeśli kuchnia posiada okna lub świetliki, istotne jest umiejętne zaplanowanie oświetlenia tak, by w ciągu dnia korzystać z naturalnego światła, a sztuczne włączać tylko w miarę potrzeby. Oszczędności mogą być zauważalne.
Praktyczne obliczenia i projekt
Kiedy projektujesz oświetlenie kuchni gastronomicznej, dobrze jest wykonać symulacje / obliczenia. Obliczyć powierzchnię stref roboczych (np. blaty, stacje gotowania) i dobrać światło tak, by w tych strefach było wymagane 500-750 lx. Następnie określić, ile lumenów musi dostarczać jedna oprawa, przy znanej wysokości sufitu i kącie rozsyłu światła np. oprawy liniowe lub plafony vs lampy punktowe. Zaplanować równomierność (np. min. 0,4-0,6) by uniknąć ciemnych plam i kontrastów. Finalnie uwzględnić współczynnik zużycia światła, ponieważ oprawy tracą wydajność z czasem i zabrudzeniem. Dlatego w specyfikacji projektowania kuchni gastronomicznej warto przyjąć margines bezpieczeństwa (np. 10-20 % więcej lumenów niż minimum).
Wskaźniki do sprawdzania przy zakupie sprzętu oświetleniowego do gastronomii
Przed zakupem oświetlenia do gastronomii należy w specyfikacji sprawdzić:
-
moc (Waty), strumień świetlny (lumeny) i sprawność lm/W;
-
barwa światła (Kelviny) i CRI;
-
stopień ochrony (IP), klasy odporności na temperaturę i wilgoć;
-
typ oprawy: LED panelowe, liniowe, punktowe, reflektorowe, podszafkowe;
-
możliwość ściemniania, grupowania, sterowania;
-
certyfikaty: CE, RoHS, np. deklaracje zgodności z normą PN-EN 12464-1;
Uniknięcie błędów w projektowaniu
Błędy, które pojawiają się najczęściej przy oświetleniu kuchni gastronomicznej:
-
nierównomierne oświetlenie, blaty dobrze oświetlone, a przestrzenie robocze lub maszyny, piece są w cieniu;
-
użycie opraw niskiej jakości LED, które tracą kolor lub jasność i mają niski CRI przez co trudniej ocenić kolor mięsa, warzyw;
-
oprawy zbyt nisko montowane albo nieodporne na warunki jak korozja, tłuszcz, para, trudności w czyszczeniu;
-
brak możliwości ściemniania lub sterowania, które powodują stałe zasilanie światła, co obejmuje obciążenie i powoduje konieczność korzystania z niego;
-
nieuwzględnienie warunków sufitowych i wysokościowych. Powyżej wymaganej wysokości zastosowania mocniejszej oprawy;
Oświetlenie w kuchni gastronomicznej musi mieć wysoki standard. Co najmniej 500 lx dla strefy roboczej, 300-500 lx dla myjni, 200-300 lx dla ogólnego oświetlenia, CRI minimum 80-90, główna barwa świateł, i oprawy o kontroli. Wybór zasilaczy LED-ów, sterowania oświetleniem i dobrym rozwiązaniem do klucza do alternatywnego, pozostałego i klasycznego oświetlenia kuchni gastronomicznej.
Oświetlenie funkcjonalne, lampy owadobójcze w kuchni gastronomicznej
Oprócz dodatkowego wyposażenia dodatkowego i ogólnego, w rozszerzonej kuchni gastronomicznej wymagane jest zastosowanie oświetlenia funkcjonalnego, które pełni dodatkowe wyposażenie w przeglądzie technicznym. Do tej grupy należą lampy owadobójcze, stosowane w celu eliminacji owadów w sposób bezpieczny i dostępny w dystrybucji sanitarnej.
Lampy owadobójcze LED emitują światło przyciągające owady, które następnie są neutralizowane poprzez wkład lepny. Bez zakłóceń, czy ryzyko rozprysku. Nowoczesne konstrukcje, takie jak model P1 LED, działają na powierzchni nawet 80–100 m², przy zachowaniu bardzo silnego poboru mocy i do 62% mniejszych obciążeń w znanych z tradycyjnych lamp fluorescencyjnych.
W gastronomii są także kluczowe znaczenie użytkowe i użytkowe. Lampy owadobójcze wykonane z aluminiowej, rozprzestrzeniającej się do czyszczenia obudowy, można montować osobno na ścianie, jak i bezpośrednio na urządzeniach, co ułatwia organizację konfiguracji kuchni. Ich serwisowanie nie wymaga użycia narzędzia, wymienne wkłady lepowo-świetlne, szybkie i bezpieczne utrzymanie urządzenia w czystości.
Warto włączyć lampy owadobójcze już na alternatywnym projekcie oświetlenia. W strefie przygotowania, wydawania żywności lub w pobliżu wejścia, skutecznie chronią przed przedostawaniem się insektów do strefy produkcyjnej. Odpowiednie rozmieszczenie i dobór modeli LED stanowią cały system oświetleniowy kuchni, połączenie funkcjonalne, bezpieczeństwo i zasilacz.
Jeśli jesteś w trakcie projektowania kuchni gastronomicznej i chcesz wybrać odpowiednie rozwiązania oświetleniowe, możesz uzyskać dostęp do projektu dopasowanego do przestrzeni i wnętrza.
SKONTAKTUJ SIĘ Z RMGASTRO.PL